Fritz Pape (+)

Fritz Christoffel Eugenia Jozef Pape (28/02/1891) uit Aalst groeide samen met zijn zus Lauretta op in een muzikaal gezin. 

Vader Gust (Gustavus) was toondichter / muziekmeester en een man met aanzien in Aalst, denk bijvoorbeeld aan de Gustaaf Papestraat, die naar hem werd vernoemd.

Moeder Maria Josephina Eugenia De Wilde was onderwijzeres, wat in die tijd ook een hoog aanzien had.

Fritz was 1,65m groot, had kastanjebruin haar en een blonde snor. 

Hij woonde te Aalst, Sint Jobstraat en studeerde aan de Universiteit Gent, Faculteit Rechten.

Daarna werkte hij als bediende bij de "Société Générale de Belgique" te Brussel.   

Hij bleef ongehuwd.

Op 2 oktober 1911 werd hij ingelijfd als milicien bij het 5de linieregiment.

Hij had er de rang Adjudant - Hulpluitenant (H) mil 1911 met stamnummer 105/1229.

Zijn zus Lauretta beschreef in een zeer gedetailleerd dagboek haar avontuurlijke reis met haar moeder naar het neutrale Nederland.

Deze reis gebeurde met de boot via Folkstone naar Boulogne tot in Calais, waar ze Fritz in het hospitaal terugvonden. 

Hij was er in de eerste oorlogsmaanden immers opgenomen na een verwonding. 

‘Nous allons voir Fritz, quel bonheur! Depuis la retraite d’Anvers nous vivions dans une inquietude continuelle’. 

• "Depuis la retraite d’Anvers..." (Sinds de aftocht uit Antwerpen...): Dit verwijst naar de Belegering van Antwerpen in oktober 1914, waarna het Belgische leger zich moest terugtrekken en veel burgers op de vlucht sloegen of in grote onzekerheid leefden.

• "...nous vivions dans une inquietude continuelle" (...leefden we in een voortdurende ongerustheid): Lauretta beschrijft hiermee de angst en onzekerheid waarin de familie verkeerde over het lot van hun broer en zoon.

Fritz werd na zijn herstel, terug naar het front gestuurd, waar hij bij Ramskapelle opnieuw meerdere zware verwondingen opliep aan het aangezicht en aan de ledematen door obusscherven en een dag later stierf.

Dat gebeurde op 22 december 1917 om 13u10 in het hospitaal l’Océan in De Panne.

Hij werd één van de zeven officieren van het 15e Linieregiment die tijdens WO I sneuvelden.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog was Ramskapelle (een deelgemeente van Nieuwpoort) in december 1917 een strategisch frontdorp aan het Belgische IJzerfront. 

Nadat het dorp eind oktober 1914 tijdens de Slag bij Ramskapelle nagenoeg volledig werd verwoest, deed het in 1917 voornamelijk dienst als zwaargewapende linie en observatiepost.

Vanaf deze bewuste 17 december werd de sector Ramskapelle (ondersector zuid / Pervijze) officieel bezet door het 16e Linieregiment van het Belgische leger. 

Op 22 december 1917 bevonden deze troepen zich dus midden in hun operationele wacht en stellingenoorlog in de loopgraven van dit onderwater gezette gebied.

Fritz werd oorspronkelijk begraven in De Panne onder een heldenhuldezerk op de militaire begraafplaats. 

Op 30 juli 1922 werden zijn stoffelijke resten bijgezet in het familiegraf op de stedelijke begraafplaats van Aalst. 

Op dit graf ligt een klein kruis met AVV-VVK-motief en een arduinen gedenkplaat.

Fritz bezat volgende eretekens :

- Kruis van Ridder in de Leopold II orde,

- Oorlogskruis, 

- Overwinningsmedaille en 

- Herinneringsmedaille. 

Zijn memorabilia werden zorgvuldig bewaard door de familie. 

Paul Renders, de kleinzoon van Lauretta besloot om de volledige nalatenschap aan het museumvan 'Flanders Fields' te schenken omdat het verhaal zou kunnen overgeleverd worden aan volgende generaties. 

Zijn naam prijkt ook op de gedenkplaten voor de oorlogsslachtoffers van de bank BNP Paribas Fortis in Brussel

Bij de bronnen staat ook Atletiekclub Eendracht Aalst vermeld ... Hoe zit dat?

Wel, Reeds in 1921 werd de “Challenge Lieutenant Fritz Pape” ingericht als nagedachtenis en eerbetoon aan de vele oorlogsslachtoffers, van wie Fritz één van de gezichten was.

Deze wedstrijd was toen één van de weinige atletiekmeetings die in Oost-Vlaanderen ingericht werden. 

Tot en met 1926 zijn er sporen van de inrichting van deze wedstrijd gevonden. 

Op het programma : 100 yards, 800m, 1500m, hoog-en verspringen, kogelstoten, speerwerpen en discuswerpen.

Ook een 4 x 200m en voor de scholieren van “Eendracht”, een 60 en een 600m stonden op het lijstje. 

Opvallend is dat er blijkbaar tot 1940 geen 100m maar 100 yards gelopen werd. In de loopnummers had meestal alleen de eerste zijn tijd. 

Loopwedstrijden werden trouwens aangekondigd als “Voetloopen”, terwijl verspringen  vermeld werd als ”wijdspringen”. 

Een stukje Aalsterse oorlogsgeschiedenis dus, dat vermengd werd met een stukje Aalsterse sportgeschiedenis.

Bronnen :

Flanders Fields 14-18 

FB In Flanders Fields museum 

Bel-Memorial.org

Wardeadregister.be

War Heritage Institute

Heldenhulde.be

De Groote Oorlog in de Westhoek 

Toerisme Ieper

AtletiekEendrachtAalst.be